Monthly Archives

Φεβρουάριος 2017

Bookshelf

Αμαρτωλή Πόλη του Μάνου Κοντολέων

14 Φεβρουαρίου 2017

Τον Μάνο Κοντολέων τον ξέρεις. Τον ξέρουμε όλοι. Πόσοι έχουμε μεγαλώσει με το «Ταξίδι που σκοτώνει» ή «Το 33»; Ακόμα και να μην τον διάβασες όταν ήσουν παιδί, σίγουρα έχεις πέσει πάνω στο «Μέλι κόλλησε στα χείλη» ή «Δυο φορές άνοιξη». In any case, ο Μάνος Κοντολέων υπηρετεί τη λογοτεχνία με κάθε κύτταρό του.

Η «Αμαρτωλή Πόλη» μοιάζει με χορό. Οι λέξεις διαδέχονται η μία την άλλη δίνοντάς σου την αίσθηση ότι υπάρχει μια μουσική από πίσω, που πιθανότατα δεν την ακούς αλλά την αντιλαμβάνεσαι με όλες σου τις αισθήσεις. Η Στεφανία με τα κατακόκκινα μαλλιά της σε τραβάει σε μια δίνη και σε γυροφέρνει στην Πόλη αυτή την άγρυπνη. Μέσα από το ταξίδι της -και το ταξίδι των υπόλοιπων ηρώων του βιβλίου, του Κλεάνθη και του Τονίνο- αναγνωρίζεις την πόλη στην οποία ζεις. Η εποχή δεν είναι μακρινή, δεν είναι ουτοπική. Είναι η εποχή της οικονομικής κρίσης, η εποχή που διανύουμε, με λίγα λόγια. Μόνο που -όπως ενδόμυχα ξέρουμε όλοι- δεν είναι απλή οικονομική κρίση, αλλά κρίση αξιών, κρίση προσωπικότητας.

Το μυθιστόρημα είναι ένα still image στη ροή της πραγματικότητας που βιώνουμε. Αποτυπωμένο από την αδιαμφισβήτητα μοναδική πένα του Μάνου Κοντολέων. Καταλαβαίνεις διαβάζοντάς την ότι ο συγγραφέας μοιάζει να βρίσκεται παντού, ξέρει και αφουγκράζεται ακόμα και το βουητό της μηχανής ενός αυτοκινήτου, και ξέρει να κρίνει, ξέρει να σου πει αν ο οδηγός του βρίσκεται σε απόγνωση. Μια περίεργη επικοινωνία υπάρχει με τον ίδιο και το περιβάλλον του κι αυτή αποτυπώνεται σε κάθε του μυθιστόρημα, σαν απάντηση, σαν διάλογος με την πραγματικότητα -άσχετα από το πλαίσιο στο οποίο μπορεί να είναι τοποθετημένο το μυθιστόρημα. Στην «Αμαρτωλή Πόλη» είναι σχεδόν χειροπιαστή αυτή η επικοινωνία. Τον ακούς να σου ψυθιρίζει μέσα από την αφήγηση, με τη φωνή της Στεφανίας, του Τονίνο, του Κλεάνθη [πόσο τον αγάπησα τον Κλεάνθη…] και να σου λέει πως δεν είσαι μόνος. Όχι για παρηγοριά, αλλά για την κατάθεση της μόνης αλήθειας. Μέσα στον κυκεώνα αυτό, τον ατέρμονο χορό μέχρι εξάντλησης, μπορεί να νιώθουμε μόνοι αλλά κάθε άλλο παρά αυτό συμβαίνει. Ο κάθε ήρωας κουβαλάει το δικό του μαρτύριο, το δικό του φορτίο και πλήττεται με το τρόπο που θα τον αλλοιώσει περισσότερο. Μοιάζει με Νέμεσις, αλλά εκεί είναι η παγίδα. Δεν είναι. Εξού και η κρίση προσωπικότητας.

Η γραφή περισσότερο από το κείμενο και τα «πίσω κείμενά» του ήταν αυτή που μου έμεινε. Ίσως γιατί μίλησε κατευθείαν στο θυμικό μου. Γεγονότα που δεν ονοματίζονται αλλά τα ξέρουμε, τα έχουμε ζήσει, αποτελούν τους σπονδύλους της ενσάρκωσης αυτής της ένωσης του αναγνώστη με τη Στεφανία -και φέρω συνέχεια τη Στεφανία ως παράδειγμα, ίσως γιατί ταυτίστηκα περισσότερο ή γιατί κυριαρχεί σε σχέση με τους άλλους ήρωες. Όποια και αν είναι η περίπτωση που ισχύει, η γλώσσα και το στυλ του Μάνου Κοντολέων είναι αυτή που σπάει την απόσταση μεταξύ αναγνώστη και κειμένου.

Η «Αμαρτωλή Πόλη» δεν είναι απλώς ένα μυθιστόρημα. Είναι εδώ, είναι γύρω σου, είναι μέσα σου. Τη μυρίζεις, την αναγνωρίζεις και ξέρεις ότι η λογοτεχνία της έδωσε αβάσταχτη ομορφιά της με εργαλείο την πένα του Μάνου Κοντολέων. Δεν έχει ηλικία αυτό το μυθιστόρημα. Μπορεί να διαβαστεί από οποιονδήποτε, και για μένα, μπορεί να συνεχίσει να διαβάζεται στις δεκαετίες που έρχονται.

Have a screw

Cliches – μακριά από μας

7 Φεβρουαρίου 2017

Εντάξει, είναι το πιο φυσιολογικό να πέσουμε στην παγίδα των κλισέ, δε θα τα βάψουμε και μαύρα! Υπάρχουν κλισέ και κλισέ. Το να «της πει σ’ αγαπώ», οκ, δε χάθηκε κι ο κόσμος, αν και θα ήταν προτιμότερο να της κλείνει το μάτι για παράδειγμα αντί για να της το πει. Να σου θυμίσω και το υπέροχο, ΥΠΕΡΟΧΟ παράδειγμα του «Λάθος Αστέρι» του John Green. Ε μη μου πεις ότι δε σε συγκίνησε πιο πολύ!

Κλισέ λοιπόν. Τι θεωρείται κλισέ;

Have a screw

9 λάθη που κάνουμε όλοι όταν γράφουμε

3 Φεβρουαρίου 2017

Άσχετα με το είδος και τις συνθήκες σου, είναι πολύ πιθανό να κάνεις τουλάχιστον ένα λάθος από τα παρακάτω. Θα μου πεις, είναι πολλά, δε μπορείς να τα θυμάσαι όλα και είναι αναπόφευκτο. Μα σαφώς και είναι αναπόφευκτο! Αλλά ίσως αν έχεις αυτή τη μικρή λίστα σε απόσταση αναπνοής, μπορείς να υπενθυμίζεις στον εαυτό σου ότι μπορείς να αποφύγεις: